Archive

Author: Δημήτρης Οικονόμου

147 posts

Τα λεφτά που υπάρχουν και οι επιλογές που έρχονται

Τα λεφτά που υπάρχουν και οι επιλογές που έρχονται

(Άρθρο μου στα ΝΕΑ)

Η σημερινή τεράστια οικονομική κρίση έχει ανατρέψει με πρωτοφανή ένταση την ζωή, ειδικά των πιο αδύναμων, συμπατριωτών μας. Η ανεργία ανεβαίνει, τα εισοδήματα μειώνονται, οι αποταμιεύσεις εξαντλούνται. Για όσους σπρώχνονται κάτω από το όριο της φτώχειας, τα όσα και όποια επιδόματα (αν δικαιούνται) ούτε αρκούν, ούτε διαρκούν, ενώ τους καταθλίβει η αδυναμία να βρουν μια θέση εργασίας με αξιοπρεπείς συνθήκες και αμοιβές. Σ’ αυτούς τους συμπολίτες, χρωστάμε την αλήθεια: μια καλή θέση εργασίας για τον καθένα, προϋποθέτει ένα μεγάλο πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων. Ας δούμε λοιπόν, αν και με ποιόν τρόπο, τα 70 τόσα δις, που πανηγυρικά ανακοινώθηκε ότι «πήραμε από την Ευρωπαϊκή Ένωση», μπορούν να χρησιμοποιηθούν για αυτό τον σκοπό και με ποιόν τρόπο.

Παρόλο που το ΕΣΠΑ υπήρχε και προηγουμένως υπάρχουν δυο νέα στοιχεία . Το πρώτο είναι ότι έχει εγκριθεί ένα πρόσθετο ποσό για την αντιμετώπιση των αρνητικών συνεπειών του COVID 19. Το δεύτερο και ίσως σημαντικότερο είναι ότι, για την ίδια χρονική περίοδο και για τον ίδιο λόγο, προβλέπεται χαλάρωση του Συμφώνου Σταθερότητας.

Για την Ελλάδα, την μοναδική χώρα της ζώνης του ΕΥΡΩ που βρίσκεται υπό δημοσιονομική επιτροπεία, η δυνατότητα επένδυσης πόρων, χωρίς την δουλεία αφύσικων πρωτογενών πλεονασμάτων, είναι «μάνα εξ ουρανού». Αρκεί να έχουμε επίγνωση ότι μετά το 2021, η δυνατότητα αυτή χάνεται, μαζί της και μέρος των ευρωπαϊκών πόρων. Και βέβαια ότι αυτά τα λεφτά δεν είναι για να τα φάμε, αλλά για να φυτέψουμε «λεφτόδεντρα» και να έχουμε να φάμε από τους καρπούς τους.

Και ενώ έχει γεννηθεί αυτή η ανέλπιστη ελπίδα, το εδώ κατεστημένο επιμένει στον ίδιο, κακό δρόμο. Δεν προσδιορίζει συγκεκριμένες παραγωγικές επενδύσεις ώστε να συγκεντρώσει τα πρόσθετα κεφάλαια, δημόσια και ιδιωτικά, ελληνικά και ξένα (οι πόροι από την Ε.Ε. απαραίτητοι μεν, ανεπαρκείς δε) που απαιτούνται γι’ αυτές. Αντιθέτως, σταθερά σε αδιέξοδο δρόμο, αυξάνει κρατικές δαπάνες και επιδοτεί κατανάλωση εισαγόμενων προϊόντων και υπηρεσιών! Παραδείγματα:
1.Δεν επενδύει σε νέες μονάδες νοσηλείας βραχείας και μακράς διάρκειας και σε δημόσια διαγνωστικά κέντρα, αλλά συζητάει την ακόμα μεγαλύτερη επιβάρυνση των δημόσιων νοσοκομείων.
2.Δεν επενδύει στον μετασχηματισμό των λιγνιτικών πεδίων σε παραγωγικά συμπλέγματα φιλικά προς το περιβάλλον με υψηλή προστιθέμενη αξία. Δεν προχωράει σε ένα «έξυπνο δίκτυο» μεταφοράς και διανομής ενέργειας ικανό να τροφοδοτεί αξιόπιστα και με χαμηλό κόστος νοικοκυριά, επιχειρήσεις και αυτοκίνητα. Αντιθέτως, εξαγγέλλει την επιδότηση αγοράς εισαγόμενων ηλεκτρικών αυτοκινήτων και οικιακών φορτιστών τους.
3.Δεν επενδύει σε δίκτυα και υποδομές τηλεπικοινωνιών και μεταφοράς δεδομένων. Αντί γι’ αυτό, παρακολουθεί τις υψηλές χρεώσεις των, χαμηλής ποιότητας, υπηρεσιών που προσφέρονται και την σταδιακή απώλεια κάθε δημόσιου ελέγχου επ’ αυτών.

Όσοι λοιπόν πραγματικά δεν ανεχόμαστε την ανεργία των νέων να αγγίζει το 40% και να τους διώχνει από την Ελλάδα, όσοι, τελικά, θέλουμε την Ελλάδα ανεξάρτητη, κυρίαρχη, εύρωστη και αξιοπρεπή ξέρουμε τι έχουμε να κάνουμε. Με την στήριξη μας από την κοινωνία. Η ώρα της κρίσης πλησιάζει για όλους και στον καταλογισμό ελαφρυντικό άγνοιας δεν πρόκειται να αναγνωριστεί!

Μπορείτε να δείτε τις υπόλοιπες παρεμβάσεις μου εδώ

Για ελληνοτουρκικά και φασισμό στο “Kontra 24”

Για ελληνοτουρκικά και φασισμό στο “Kontra 24”

Την Τρίτη 13 Οκτωβρίου 2020 συζητήσαμε για τις προκλήσεις της Τουρκίας αλλά και τον φασισμό στην εκπομπή “Κόντρα24” με την Αναστασία Γιάμαλη στο “KONTRA channel”.

Ανέφερα ότι η Τουρκία δεν καταλαβαίνει από δηλώσεις όσο σκληρές και αν είναι αυτές. Είναι ευθύνη της κυβέρνησης να διεκδικήσει και να καταφέρει συγκεκριμένες κυρώσεις από την Ε.Ε. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι οι δηλώσεις του εκλεκτού της Ν.Δ. για την προεδρεία της Ε.Ε. Manfred Weber ο οποίος στις σκληρές δηλώσεις εναντίον της Τουρκίας είναι πρώτος αλλά όταν ήρθε η ώρα να ψηφίσει την τροπολογία που κατέθεσε ο ευρωβουλευτής μας Νίκος Ανδρουλάκης με σειρά άλλων ευρωβουλευτών από την ομάδα των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών η οποία θα έβαζε εμπάργκο πώλησης όπλων στην Τουρκία ήταν ο πρώτος που την καταψήφισε.

Στη συνέχεια συζητήσαμε για τον φασισμό στην πατρίδα μας. Για την ιστορική καταδίκη της εγκληματικής οργάνωσης της Χρυσής Αυγής αλλά και την ανάγκη να ξεμπερδέψουμε για τα καλά με το φασισμό όπου και αν αυτός υπάρχει στην κοινωνία μας. Οι κρεμάλες στο Σύνταγμα, οι προπηλακισμοί πολιτικών, συνθήματα στα συλλαλητήρια για το Μακεδονικό αντιμετωπίζονται με δημοκρατικό μέτωπο. Η ΝΔ και ο ΣΥΡΙΖΑ για λίγες το πήγαν καλά μέχρι την έναρξη της δίκης αλλά πολύ γρήγορα θυμήθηκαν το κακό τους παρελθόν. Φαίνεται πόσο βαρύ και στενό τους πέφτει το κουστούμι της εθνικής συμφιλίωσης, η κοινωνία όμως δεν θα τους ακολουθήσει στον κατήφορο.

Ευχαριστώ πολύ όσους παρακολούθησαν την τοποθέτηση μου. Παρατηρήσεις, σχόλια και κριτική είναι καλοδεχούμενα.

Μπορείτε να δείτε ολόκληρη την εκπομπή εδώ

Μπορείτε να δείτε τις υπόλοιπες παρεμβάσεις μου εδώ

Για πανδημία και συντάξεις στο Blue sky

Για πανδημία και συντάξεις στο Blue sky

Την Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 2020 συζητήσαμε την έξαρση της πανδημίας και τις συντάξεις στο Blue sky με τον Κώστα Χαρδαβέλλα.

Συζητήσαμε για την έξαρση της πανδημίας και την ατομική ευθύνη που πρέπει όλοι μας να δείξουμε μπροστά στην πολύ δύσκολη κατάσταση που βιώνουμε. Εκτός όμως από την ατομική ευθύνη υπάρχει και η ευθύνη της πολιτείας να κάνει ότι της αναλογεί ώστε να μπορούν οι Έλληνες πολίτες να συνεχίσουν όσο καλύτερα μπορούν τη ζωή τους χωρίς να θέτουν σε κίνδυνο την δική τους υγεία και των γύρω τους. Και σε αυτό το κομμάτι η κυβέρνηση δεν τα έχει πάει καλά.

Στο δεύτερο μέρος της εκπομπής είχα έναν πολύ ενδιαφέρον και διάλογο με τον κ. Ρωμανιά σχετικά με την απόφασh για τις παράνομες κρατήσεις στις συντάξεις και τη “λύση” που δίνει η κυβέρνηση η οποία συμμορφώνεται μόνο εν μέρει με την απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας και παράλληλα εγκλωβίζει τους δικαιούχους από τα να συνεχίσουν να διεκδικούν την επιστροφή των υπόλοιπων ποσών που κρίθηκαν παράνομες.

Ευχαριστώ πολύ όσους παρακολούθησαν την τοποθέτηση μου. Παρατηρήσεις, σχόλια και κριτική είναι καλοδεχούμενα.

Μπορείτε να δείτε ολόκληρη την εκπομπή εδώ

Μπορείτε να δείτε τις υπόλοιπες παρεμβάσεις μου εδώ

Για πανδημία και ελληνοτουρκικά στο “Κόντρα 24”

Για πανδημία και ελληνοτουρκικά στο “Κόντρα 24”

Την Πέμπτη 24 Σεπτεμβρίου 2020 συζητήσαμε την έξαρση της πανδημίας και τα ελληνοτουρκικά στην εκπομπή “Κόντρα24” με την Αναστασία Γιάμαλη στο “KONTRA channel”.

Συζητήσαμε για το διάγγελμα του πρωθυπουργού και την αδυναμία της κυβέρνησης να αναλάβει τις ευθύνες της και να θωρακίσει την κοινωνία απέναντι στον κορονοϊό. Αντιθέτως, σηκώνει τα χέρια ψηλά και καλεί τους πολίτες να βγάλουν το φίδι από τη τρύπα. Η κυβέρνηση δυστυχώς σπατάλησε το διάστημα που κερδήθηκε με τεράστιο οικονομικό κόστος για τη μεσαία τάξη. Τα αποτελέσματα της ανικανότητας της τα βλέπουμε καθημερινά στο συνωστισμό στα μέσα μαζικής μεταφοράς, στο τραγελαφικό εκ περιτροπής οράριο στο δημόσιο, στις κενές θέσεις από καθαρίστριες στα σχολεία μας, στις μάσκες-αλεξίπτωτα για τους μαθητές, σχεδόν σε όλα τα πεδία ευθύνης της πολιτείας. Και παρά τα παραπάνω η κυβέρνηση επιχειρεί να ρίξει το φταίξιμο για την έξαρση της πανδημίας στους πολίτες χωρίς να αναλαμβάνει τις ευθύνες της και χωρίς να εφαρμόζει έστω και τώρα κάποιο οργανωμένο σχέδιο.

Την ίδια ώρα στα ελληνοτουρκικά βλέπουμε μια σιωπηρή απόσυρση του αιτήματος μας για κυρώσεις στην Τουρκία χωρίς να ξέρουμε αν και τι έχουμε πάρει σαν αντάλλαγμα. Βλέπουμε να εξελίσσεται μια μυστική διπλωματία χωρίς ενημέρωση των πολιτικών κομμάτων και εμφανίζονται από την πλευρά της Τουρκίας αιτήματα όπως η αποστρατικοποίηση των νησιών που όχι μόνο είναι απαράδεκτα αλλά αφορούν την κυριαρχία αλλά και τη δυνατότητα αμυντικής θωράκισης της πατρίδας μας.

Ευχαριστώ πολύ όσους παρακολούθησαν την τοποθέτηση μου. Παρατηρήσεις, σχόλια και κριτική είναι καλοδεχούμενα.

Μπορείτε να δείτε ολόκληρη την εκπομπή εδώ

Μπορείτε να δείτε τις υπόλοιπες παρεμβάσεις μου εδώ

Speech at 22nd Symi symposium (Ομιλία μου στο συμπόσιο της Σύμης)

Speech at 22nd Symi symposium (Ομιλία μου στο συμπόσιο της Σύμης)

Ομιλία μου στο «22ο συμπόσιο της Σύμης»
(Following English transcript / στο τέλος της σελίδας το video της ομιλίας )

Συζητάμε αυτές τις μέρες για το «κοινωνικό συμβόλαιο» και πιστεύω ότι η συζήτηση αυτή ταιριάζει όταν αναφερόμαστε στους νέους. Το «κοινωνικό συμβόλαιο» για τους νέους και για πολλά χρόνια ήταν συνδεδεμένο με την ιδέα του «αμερικάνικου ονείρου». «Αν δουλέψεις σκληρά και ακολουθήσεις τους κανόνες θα ζήσεις μια καλή ζωή». Θα μπορέσεις να προσφέρεις τα προς το ζην στην οικογένεια σου και θα «προοδεύσεις». Η ιδέα αυτή στην Ελλάδα μεταφραζόταν ως εξής: «αν διαβάσεις πολύ, περάσεις στο πανεπιστήμιο και γίνεις γιατρός ή δικηγόρος τότε θα ζήσεις μια καλή ζωή». Η ιδέα αυτή είναι τόσο διαδεδομένη στην ελληνική κοινωνία ώστε ακόμα και σήμερα την περίοδο των πανελλαδικών εξετάσεων, αυτές είναι το βασικό θέμα σε όλα τα δελτία ειδήσεων. Πολιτικοί, δημοσιογράφοι μιλάνε για την ελπίδα και το μέλλον της νέας γενιάς πάντα σε συσχέτιση με τις εξετάσεις.

Το πρόβλημα είναι ότι αυτό το «κοινωνικό συμβόλαιο» έχει σπάσει. Αν ακολουθείς τους κανόνες, αν κάνεις ότι «πρέπει» να κάνεις τότε δυστυχώς κινδυνεύεις να ζήσεις μια αγχωτική ζωή μέσα στο φόβο. Φόβο μήπωςχάσεις τη δουλειά σου, να γίνεις κοινωνικός παρίας, να μην έχεις τα προς το ζην. Όλα αυτά είναι το αποτέλεσμα μιας σειράς συγκεκριμένων πολιτικών επιλογών οι οποίες δημιούργησαν μια κοινωνία χαμηλών προσδοκιών. Πολλοί νέοι άνθρωποι πιστεύουν ότι δεν αξίζει να παλέψουν δημιουργικά, ακολουθώντας τους κανόνες γιατί στο τέλος κινδυνεύουν να έχουν μόνο ένα τεράστιο όγκο δανείων να «δώσουν» στα παιδιά τους ενώ ξόδεψαν μια ζωή παλεύοντας για ένα όνειρο το οποίο ποτέ δεν ήρθε.

Τα παραδοσιακά media προωθούν την ιδέα ότι οι δυσκολίες που βλέπουμε γύρω μας είναι αποτέλεσμα ατομικών αποτυχιών και όχι το αποτέλεσμα συγκεκριμένων πολιτικών που οδήγησε σε αυτή τη τεράστια συλλογική αποτυχία. Ο τρόπος που προωθείται αυτή η ιδέα είναι με την προβολή των περιπτώσεων που “τα κατάφεραν”. Για παράδειγμα, στην Ελλάδα έχουμε την ιστορία του Γιάννη Αντετοκούνμπο αστέρι του NBA και πολυτιμότερο παίχτη του πρωταθλήματος ο οποίος προωθείται σαν την επιτυχημένη ιστορία ενός μετανάστη στην Ελλάδα. Η προώθηση δηλαδή της ιδέας ότι αν είσαι μετανάστης στην Ελλάδα και δουλέψεις πολύ μπορεί να καταλήξεις να γίνεις ο καλύτερος παίχτης του κόσμου. Αυτή όμως η εικόνα βρίσκεται εξαιρετικά μακριά από την πραγματικότητα. Ακριβώς με την ίδια λογική είδα πριν από μερικές μέρες μια παλιά φωτογραφία του Jeff Bezos να κάθεται μόνος σε ένα μικρό γραφείο στα πρώτα χρόνια δημιουργίας της Amazon. Η αναβίωση αυτής της φωτογραφίας για την στήριξη της ίδιας ιδέας, πώς αν δουλέψεις πολύ και ακολουθήσεις τους κανόνες ακόμα και αν ξεκινάς μόνος σε ένα μικρός γραφείο στο σπίτι σου, μπορεί μερικά χρόνια αργότερα να βρεθείς στη θέση του πλουσιότερου ανθρώπου του κόσμου. Πόσο απέχει όμως αυτό από την πραγματικότητα που βιώνουμε;

Η πραγματικότητα είναι ότι τα τελευταία χρόνια είμαστε αντιμέτωποι με τεράστια επίπεδα ανισότητας και με ένα αδιέξοδο μονοπάτι προς την επιτυχία. Αν είσαι νέος άνθρωπος στο σχολείο και αναρωτιέσαι τι πρέπει αν κάνεις για να ζήσεις μια καλή ζωή δυστυχώς δεν υπάρχει καλή απάντηση στην ερώτηση σου. Αυτή η κατάσταση είναι το αποτέλεσμα συγκεκριμένων πολιτικών επιλογών στις οποίες συχνά αναφερόμαστε σαν “λιτότητα”. Ο όρος έχει χρησιμοποιηθεί πολλές φορές για να περιγράψει την χρηστή οικονομική διαχείριση μακριά από διαφθορά και παράλογες σπατάλες και ποιος θα μπορούσε να διαφωνήσει με αυτά; Ποιος θα μπορούσε να διαφωνήσει με το να μην χάνονται άσκοπα χρήματα, ποιος θα μπορούσε να διαφωνήσει με την ανάγκη καταπολέμησης της διαφθοράς; Αυτό όμως που ήταν κρυμμένο πίσω από τον όρο “λιτότητα” ήταν συγκεκριμένες πολιτικές αποφάσεις που οδήγησαν στα σημερινά επίπεδα τρομακτικής ανισότητας. Αυτό αφήνει τη νέα γενιά χωρίς έναν δρόμο προς την επιτυχία, χωρίς ελπίδα και γεμάτη φόβο για το μέλλον.

Η πανδημία έχει λειτουργήσει σαν επιταχυντής σε ήδη εξελισσόμενες τάσεις. Υλοποιήθηκαν σε εξαιρετικά σύντομο χρονικό διάστημα ιδέες οι οποίες μέχρι πολύ πρόσφατα θεωρούνταν εξαιρετικά ριζοσπαστικές. Συζητήσαμε αρκετά κατά τη διάρκεια του συνεδρίου για τις αποφάσεις της Ε.Ε. σχετικά με την αντιμετώπιση των επιπτώσεων του κορονοϊού και ενώ η προσοχή μας επικεντρωνόταν στον καταμερισμό των χρημάτων δεν συζητήσαμε αρκετά πόσο γρήγορα και εύκολα πολιτικά πάρθηκε η απόφαση για αμοιβαιοποίση αυτού του νέου χρέους που θα δημιουργηθεί. Όποιος μιλούσε πριν από λίγο καιρό για αμοιβαιοποίηση χρέους εντός της Ε.Ε. θεωρούνταν τρελός ή στη καλύτερη περίπτωση εξαιρετικά ριζοσπαστικός.

Εφόσον ζούμε σε μια περίοδο δραστικής υποβάθμισης οποιασδήποτε ελπίδας, πρέπει να δράσουμε με τη σειρά μας πολύ πιο ριζοσπαστικά και αποφασιστικά από ότι έχουμε συνηθίσει μέχρι σήμερα. Πρέπει να βάλουμε στη συζήτηση προτάσεις οι οποίες μπορεί σήμερα να φαίνονται πολύ ριζοσπαστικές αλλά είναι οι μοναδικές οι οποίες μπορούν να αλλάξουν μια κοινωνία που έχει μάθει εδώ και πολλά χρόνια να πορεύεται με χαμηλές προσδοκίες.

Ο οικοδεσπότης μας ο Γιώργος Παπανδρέου κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας του 2009 όταν ρωτήθηκε για το πώς θα χρηματοδοτήσει το προεκλογικό του πρόγραμμα απάντησε ότι τα χρήματα υπάρχουν προσδιορίζοντας μάλιστα ορισμένες πηγές που μπορούν να βρεθούν. Η απάντηση αυτή οδήγησε σε τεράστιες αντιδράσεις που συνεχίζονται ακόμα και σήμερα. Η ένταση αυτής της αντίδρασης προήλθε από όσους στήριζαν αυτές τις πολιτικές “λιτότητας”, όσους δημιούργησαν αυτή τη κοινωνία των χαμηλών προσδοκιών. Η ιδέα πίσω από αυτές τις αντιδράσεις είναι ότι δεν θα πρέπει να στοχεύουμε για περισσότερα, δεν θα πρέπει να διεκδικούμε περισσότερα, δεν θα πρέπει να ζητάμε περισσότερα γιατί δεν υπάρχουν χρήματα για όλα αυτά.

Ακριβώς αυτή είναι η άποψη στην οποία θα πρέπει να σταθούμε απέναντι και να μην αρκεστούμε σε μια κοινωνία χαμηλών προσδοκιών. Για να τα καταφέρουμε όμως θα πρέπει να δράσουμε αποφασιστικά ,να βάλουμε μπροστά και να παλέψουμε για ριζοσπαστικές ιδέες και προτάσεις μέχρι να οδηγηθούμε από μια κοινωνία χαμηλών προσδοκιών σε μια κοινωνία ελπίδας με ένα νέο κοινωνικό συμβόλαιο.

Speech at «22nd Symi symposium»

We have been talking the last few days about “social contract” and believe this discussion to be very relevant when talking about young people. What “social contract” used to be for some time was the idea of “the American dream”. If you work hard and follow the rules you will live a good life. You will be able to provide for your family, you will “progress” in life. The same idea in Greece meant that if you study hard, pass the exams and go to enter the university and become a doctor or a lawyer you will live a good life. That widespread perception is still evident today. During the week that the exams to enter the Greek universities take place, that is the number one topic in every Greek media news. Every politician, every journalist during that week speak about hope and the future of young generation in correlation with the exams that take place.

The problem is that this “social contract” broke. If you follow the rules, if you do what used to be the path moving forward unfortunately you will not end up doing well in your life but you might end up living a stressful life full of fear. Fear of losing your job, of being social pariah, of not making ends meet. This is the outcome of a big switch on politics in which the idea of a society of low expectation was formed. Young people in many cases believe that it’s not worth it to work hard following the rules as at the end you will end up with huge amounts of debt to pass on to their children while chasing a dream that will never happen.

The traditional media has been promoting that the outcome is personal failure not the outcome of specific policies that led to a massive collective failure. This happens by promoting cases that “made it”. In Greece for example we have the story of Giannis Antetokounmpo an NBA star, MVP of the previous season describing him as the success story of being an immigrant in Greece. Promoting the idea if you work hard there is still a path and you might as well become the number one basketball player in the world, which is far away from being the truth. In the same aspect, the last days I saw some pictures of Jeff Bezos showing him alone at his desk at his first steps when creating Amazon and the label wrote that this is how you start and if you work hard you can become the next Jeff Bezos which again is far from being the reality that we live in.

The reality is that the last years we are dealing with massive levels of inequality and a broken path to success. If you are young going at school and asking yourself what should you do to live a good life then there is no good answer to your question. This is the outcome of a political choice often described as “austerity”. The term has been used to describe a sound economic thinking away from corruption and mindless spending, and who can argue against that? Who can argue against not throwing money out of the window who can argue against the need to tackle corruption? But what was hidden behind the term “austerity” were all these policies that led to this massive level of inequality that we are witnessing today. And that leaves the young generation without a path to success, without hope and full of fear for the future. Fear for not being able to provide for the families, even fear of not being able to pay for their housing.

The pandemic acted as an accelerator to already existing trends. Pandemic also made ideas that were considered too radical to become a reality extremely fast. We often discussed during the conference about EU decisions to deal with the outcomes of the pandemic and tend to focus and question about the allocation of funds but we don’t speak enough about how fast some of these radical idea such as the debt mutualization became a reality. If we were talking about debt mutualization withing EU a couple of months ago we would be called crazy or too radical. It happened though more or less without a glimpse.

Since we are living in an era of radical decline of hope we must act more radical and decisively than we used to. We must put on the table ideas that might seem too radical now but is the only way to change a society that has learned to live with low expectations.

George Papandreou, our host, when running for the 2009 elections and was asked how he would fund the policies he proposed he replied “the money is there”. This view has been since then severely fought against in Greece. The severity of the opposition against the phrase “the money is there” came from everyone who has been trying to lower our expectations. The idea that we should want, more we should aim for more, we shouldn’t ask for more because we can’t afford more.

This thinking and is what we must stand against, not settling for a society of low expectations. But to do this we must act decisively putting forward and fighting for radical ideas and proposals until we change from a society of low expectations to a society of hope with a new “social contract”.

Μπορείτε να δείτε τις υπόλοιπες παρεμβάσεις μου εδώ

Να φυτέψουμε λεφτόδεντρα

Να φυτέψουμε λεφτόδεντρα

(Άρθρο μου στο “Παρασκήνιο”)

Είναι πολλά τα χρόνια που έχουν κυριαρχήσει η λογική και οι πολιτικές «λιτότητας». Όποτε εμφανιζόταν μια κοινωνική ή επαγγελματική ομάδα με αιτήματα η απάντηση ήταν η ίδια, «θα ήθελα να σας βοηθήσω αλλά δεν υπάρχουν χρήματα». Τόσα χρόνια μετά μπορούμε να δούμε τα αποτελέσματα αυτών των πολιτικών. Οι ανισότητες έχουν φτάσει σε πρωτοφανή επίπεδα, οι νέοι δεν βλέπουν μέλλον και δρόμο εξέλιξης, οι μεγαλύτεροι τρέμουν μπροστά στη πιθανότητα ανεργίας που θα τους αφήσει για τα καλά εκτός αγοράς εργασίας, η αποταμίευση είναι όρος ξεχασμένος που συναντάται σε ιστορικά και όχι οικονομικά εγχειρίδια. Η συντριπτική πλειοψηφία της κοινωνίας ζει εξαιρετικά πιο δύσκολα με μεγαλύτερη αγωνία για το μέλλον και χωρίς δίχτυ ασφαλείας για οποιαδήποτε αναποδιά. Πίσω από την προφανή και μόνιμη ανάγκη για χρηστή διαχείριση κρύφτηκε η πολιτική επιλογή να γίνουν οι πλούσιοι πλουσιότεροι και οι φτωχοί φτωχότεροι.

Και ξαφνικά εμφανίστηκε στη ζωή μας ο κορονοϊός. Πόσα από αυτά που θεωρούσαμε δεδομένα άλλαξαν σε μια μέρα. Έγινε ξανά κοινός τόπος ότι η υγεία καθενός μας εξαρτάται άμεσα από την υγεία του συνόλου. Ότι η ευδαιμονία του καθενός μας περνάει από την ευδαιμονία του συνόλου.

Μέσα σε αυτό το κλίμα η Ε.Ε. βρήκε ξαφνικά χρήματα για να αντιστρέψει την οικονομική καταστροφή που έφερε η πανδημία. Θα μπορούσα να κάνω πολύ κριτική για το πακέτο, για τους τομείς που θα κατευθυνθούν τα κεφάλαια αυτά, για τους όρους που έβαλαν οι λίγοι θιασώτες της λιτότητας, για την αύξηση της αναλογίας των δανείων σε σχέση με τις υποχωρήσεις και άλλα.
Ανεξάρτητα όμως από το σημείο που έχουμε καταλήξει η πραγματικότητα είναι ότι την επόμενη περίοδο θα εισέλθουν στην πατρίδα μας χρήματα για ανάπτυξη. Εύλογα η συζήτηση πηγαίνει στο που θα πάνε αυτά τα χρήματα. Υπάρχουν πολλές διαθέσιμες επιλογές σε τεχνικό επίπεδο αλλά το κύριο ερώτημα είναι αν τα χρήματα αυτά θα πάνε απλά για να κλείσουν τρύπες ή αν θα χρησιμοποιηθούν για να χτίσουμε πιο στέρεες βάσεις για την ελληνική οικονομία.

Σε ένα γερασμένο δέντρο που χάνει τα φύλλα του θα αντικαταστήσουμε τα φύλλα ή θα φυτέψουμε δίπλα ένα νέο; Θα εξελιχθούμε σε μόνιμους ζητιάνους επιδομάτων ή θα βάλουμε τις προϋποθέσεις να παράγουμε τον πλούτο που μπορούμε ώστε να ζούμε εμείς και τα παιδιά μας όσο καλύτερα μπορούμε;

Τα πρώτο σημάδια από την κυβέρνηση δεν είναι δυστυχώς σε θετική κατεύθυνση. Για παράδειγμα η εξαγγελία για την στήριξη της ηλεκτροκίνησης αφορά επιδότηση κατανάλωσης, όχι παραγωγής ή καινοτομίας. Να στηρίξουν δηλαδή οι Έλληνες την παραγωγή και την καινοτομία άλλων κρατών. Και όταν τελειώσουν τα χρήματα πώς θα αγοράσουμε την επόμενη γενία ηλεκτροκίνητων οχημάτων; Η κυβέρνηση έχει ακόμα χρόνο να αλλάξει ρότα αλλά για να το κάνει αυτό χρειάζεται αλλαγή νοοτροπίας. Ας το κάνει πριν περάσει ακόμα μια χαμένη ευκαιρία από μπροστά μας.

Ήρθε η ώρα να φυτέψουμε τα δικά μας λεφτόδεντρα, όχι να ποτίζουμε τα λεφτόδεντρα των άλλων.

Μπορείτε να δείτε τις υπόλοιπες παρεμβάσεις μου εδώ

“Τέλος στην λιτότητα με νέες δουλειές και επενδύσεις”

“Τέλος στην λιτότητα με νέες δουλειές και επενδύσεις”

Συνέντευξη μου στο insider.gr

Αρκούν τα 32 δις. ευρώ που ενέκρινε η Κομισιόν για να καλύψουν τις συνέπειες του κορονοϊού στην Ελληνική οικονομία;

Οι πόροι αυτοί μας δίνουν την μεγάλη ευκαιρία όχι απλώς να ορθοποδήσουμε, αλλά και να βάλουμε τις βάσεις μιας διατηρήσιμης οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης. Επιτρέψτε μου εδώ να εκμυστηρευτώ την προσωπική μου ικανοποίηση, μιας και στο πακέτο αυτό βλέπω την μερική δικαίωση όσων παλέψαμε τα τελευταία χρόνια για την εισαγωγή του ευρωομολόγου. Και να επιβεβαιώσω ότι επιβάλλεται με τα λεφτά αυτά να δώσουμε ένα τέλος στην λιτότητα, όχι με επιδόματα και παροχές, αλλά με νέες δουλειές και εισοδήματα από επενδύσεις. Εάν αποδειχθούμε ικανοί να αρπάξουμε αυτή την ευκαιρία, ίσως καλύψουμε και κάποια από την απόσταση ανταγωνιστικότητας που μας χωρίζει από άλλες χώρες, εντός και εκτός ζώνης του ΕΥΡΩ.

Και σε ποιους τομείς θεωρείτε ότι πρέπει να κατευθυνθούν;

Θα μπορούσα να σας απαντήσω μονολεκτικά σχεδόν, στους τομείς που έχουμε διεθνώς ανταγωνιστικό πλεονέκτημα. Αν όμως κάτι έδειξε η όλη περιπέτεια με τον κορονοϊό είναι ότι αυτή η απάντηση δεν είναι επαρκής. Πρέπει να λάβουμε υπόψιν μας και άλλες παραμέτρους όπως η ανθεκτικότητα της οικονομίας σε κρίσεις αλλά και η δυνατότητα της να παράγει τα ελάχιστα αναγκαία προϊόντα σε περιόδους κρίσης. Επίσης, πρέπει να προσεγγίσουμε διαφορετικά τομείς που τα τελευταία χρόνια τους αντιμετώπιζαν σαν “κοστοβόρους”, όπως η δημόσια υγεία. Δεν μπορεί να υπάρξει βιώσιμη οικονομία όταν η κοινωνία δεν έχει ένα ελάχιστο επίπεδο διαβίωσης και η κρίση που αντιμετωπίζει σήμερα ολόκληρος ο πλανήτης το κάνουν αυτό πιο εμφανές από ποτέ. Δεν είναι κόστος η δημόσια υγεία, η παιδεία, η στέγαση, η κοινωνική κινητικότητα, είναι επένδυση στον βασικότερο συντελεστή της οικονομίας, τον άνθρωπο.

Υπάρχουν συγκεκριμένες προτάσεις που θα μπορούσαν να έχουν πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα για την οικονομία;

Ακριβώς επειδή η κρίση που βιώνουμε είναι πρωτοφανής και τα οικονομικά μέτρα αντιμετώπισής της πρέπει να είναι και αυτά έξω από τα συνηθισμένα. Θα ήταν απαράδεκτο οι διαθέσιμοι πόροι να σπαταληθούν σε πελατειακού τύπου «μπαλώματα» ή σε γραφειοκρατικές διαδικασίες. Μιλάμε στην πραγματικότητα για ένα μεγάλο πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων σε τομείς που μπορούν να δημιουργήσουν αυτά τα πολλαπλασιαστικά οφέλη και εξαγωγικές προοπτικές, όπως οι υποδομές, η ενέργεια, η καινοτομία. Ένα πρόγραμμα πρόσκληση και πρόκληση για τον ιδιωτικό τομέα να παίξει και αυτός τον δικό του παραγωγικό ρόλο. Ήρθεόμως και η ώρα να συζητήσουμε σοβαρά την πρόταση για καθολικό βασικό εισόδημα. Ελάχιστη γραφειοκρατία, αμεση απορροφητικότητα, ενίσχυση της ζήτησης και στήριξη των πιο αδύναμων.

Ποια είναι η εκτίμησή σας για το 2020; Και ποιας μορφής ανάκαμψη (V, U, W) προβλέπετε για το 2021;

Εξαρτάται απολύτως από τις κυβερνητικές επιλογές. Αυτό που μπορώ να σας πω πάντως είναι ότι όσο καταφέρουμε να αποφύγουμε σε αυτή τη περίοδο τα λουκέτα τόσο πιο εύκολο θα είναι να έχουμε μια γρήγορη ανάκαμψη στη συνέχεια. Δυστυχώς, σε αυτό το σημείο η κυβέρνηση πρώτα αφήνει να φουντώσει η φωτιά της ύφεσης και μετά προσπαθεί να την σβήσει με αποτέλεσμα μεγαλύτερη καταστροφή και δυσκολότερη «κατάσβεση».
Όσον αφορά την ανάκαμψη για να αποφύγουμε τα χειρότερα είτε αυτά είναι με τη μορφή L, είτε με οποιαδήποτε άλλη μορφή θα πρέπει τώρα να κρατήσουμε ζωντανό όσο το δυνατόν μεγαλύτερο κομμάτι της οικονομίας. Στη συνέχεια θα πρέπει να «χτίσουμε» τρεις αναπτυξιακές προϋποθέσεις:
• Διασφάλιση καθολικής απορρόφησης εμπροσθοβαρώς των προβλεπόμενων κονδυλίων
• «Εφεύρεση» πιστωτικού συστήματος για την διοχέτευση των πόρων στην πραγματική οικονομία
• Έλεγχο των τιμών για να μην καταλήξουν τα χρήματα στις τσέπες ολιγοπωλίων ή επιτήδειων
Χωρίς αυτό το συνοδευτικό πακέτο, η ανάκαμψη όχι απλώς θα καθυστερήσει, αλλά δεν θα είναι και διατηρήσιμη.

Πώς κρίνετε τη μέχρι στιγμής πολιτική διαχείριση της πανδημίας; Και τι προβλέπετε για τη συνέχεια;

Ως τώρα, στο υγειονομικό κομμάτι η κυβέρνηση πήγε καλά. Πήρε τη σωστή πολιτική απόφαση να εμπιστευτεί τους κατάλληλους εμπειρογνώμονες. Η συνέχεια δεν δείχνει το ίδιο ελπιδοφόρα. Παρατηρούνται ήδη αδυναμίες συντονισμού, αντιφατικές δηλώσεις, ανεφάρμοστες προβλέψεις και αργοπορία στις αποφάσεις. Όλα αυτά επαναφέρουν την αβεβαιότητα που είναι ότι χειρότερο για την ελληνική οικονομία και κοινωνία.

Θεωρείτε πιθανό το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών μέσα στους επόμενους μήνες. Αν ναι, είναι ανοικτά τα σενάρια συνεργασίας;

Δεν θέλω να πιστέψω ότι θα ξαναζήσουμε το 2012 και το 2015, τότε που, με γνώμονα εσωκομματικά συμφέροντα, οδηγηθήκαμε σε εκλογές και ως χώρα κάναμε άλματα προς τα πίσω.
Οι συνεργασίες δεν θα έπρεπε να δαιμονοποιούνται, ιδιαίτερα σε περιόδους κρίσης. Συνεργασία βέβαια δεν σημαίνει εν κρυπτώ αλισβερίσι για την κατανομή της κρατικής εξουσίας, αλλά διαμόρφωση του ελάχιστου κοινού τόπου διαφορετικών προγραμμάτων. Αλλά αυτό αφορά, πριν απ’ όλα, την σημερινή κοινοβουλευτική πλειοψηφία και αξιωματική αντιπολίτευση. Από την κυβερνητική πλευρά τα, μέχρι στιγμής, δείγματα γραφής δεν είναι θετικά. Με πιο ηχηρό παράδειγμα την άρνηση της στη σύγκλιση συμβουλίου πολιτικών αρχηγών για τα εθνικά θέματα την ώρα που ο απρόβλεπτος γείτονας μας γίνεται κάθε μέρα και πιο απειλητικός.

Μπορείτε να δείτε τη συνέντευξη και εδώ

Μπορείτε να δείτε τις υπόλοιπες παρεμβάσεις μου εδώ

Συνέντευξη στο CNN Greece

Συνέντευξη στο CNN Greece

-Κύριε Οικονόμου, στις προηγούμενες εκλογές ήσασταν υποψήφιος στην Α Αθήνας. Είστε επίσης κάτοικος του Κέντρου. Δεν μπορώ λοιπόν να μην ξεκινήσω τη συνέντευξη, ρωτώντας τη γνώμη σας για τα τελευταία γεγονότα στην Κυψέλη που ακολούθησαν εκείνα της Αγίας Παρασκευής.

Συχνά, τα τελευταία χρόνια, σχεδόν αυτόματα, προσθέτουμε τη λέξη «πολύπαθο» πριν μιλήσουμε για το κέντρο της πρωτεύουσας. Και δικαιολογημένα. Αλλά η πρώτη διάψευση προεκλογικής εξαγγελίας της σημερινής κυβέρνησης είναι τα Εξάρχεια. Όχι μόνο δεν «καθάρισαν» από τον πρώτο μήνα, αλλά αντίθετα και μετά από πρωτοφανή βία και καταστολή, η διακίνηση ναρκωτικών συνεχίζεται, ενώ οι κάτοικοι της συνοικίας μόνον ασφαλείς δεν αισθάνονται. Ούτε στα σπίτια τους! Αυτά και στην πριν και στην μετά κορονοϊό εποχή. Οι συμπολίτες που έμειναν κλεισμένοι στα σπίτια τους για πολλές εβδομάδες, έδειξαν μια ωριμότητα που αξίζει περισσότερο σεβασμό από την κυβέρνηση και τους σχεδιασμούς της. Η κοινωνική απόσταση κερδίζεται με πειθώ, όχι με δυνάμεις καταστολής.

-Κάποιοι ισχυρίζονται ότι η κυβέρνηση με τη χαλάρωση του lockdown έχασε τον καλό βηματισμό που είχε στην κορύφωση της επιδημίας; Εσείς τι πιστεύετε;

Να αναγνωρίσουμε ότι προχωράμε στη δεύτερη φάση από καλή αφετηρία. Η κυβέρνηση εμπιστεύτηκε επιστήμονες και, στη βάση δικών τους εκτιμήσεων, πήρε αποφάσεις γρήγορα. Η αποτροπή της διάδοσης του ιού βέβαια, οφείλεται και σε πολλούς εργαζομένους που φρόντισαν να αντιμετωπίσουν τις υγειονομικές συνέπειες της πανδημίας. Όπως επίσης και σε όσους πάσχισαν για να μην νεκρώσει για τα καλά η οικονομική και κοινωνική μας ζωή. Σε όλους αυτούς τους εργαζομένους χρωστάμε ένα μεγάλο ευχαριστώ.

Η δεύτερη φάση στην οποία έχουμε ήδη μπει, απαιτεί αναμφισβήτητα ακόμα πιο εύστοχες και έγκαιρες κινήσεις από αυτές που έχουμε δει μέχρι τώρα. Απαιτεί συναίσθηση του γεγονότος ότι η κρίση δεν είναι μόνον υγειονομική. Είναι πολύ σημαντικό η κυβέρνηση να αποτρέψει δυσμενή εξέλιξη στον τομέα της διάδοσης και, ταυτοχρόνως, να περιορίσει τις ζημιές στην οικονομία μας. Χρειάζεται πιο δημιουργικός σχεδιασμός, καλύτερος συντονισμός, και μεγαλύτερη εξωστρέφεια. Όλα αυτά κρίνονται τις αμέσως επόμενες ημέρες.

-Για το άνοιγμα των σχολείων ποια είναι η θέση του Κινήματος Αλλαγής;

Να διαχωρίσουμε την τελευταία τάξη του Λυκείου από τις υπόλοιπες. Οι μαθητές της τρίτης Λυκείου είναι στην τελευταία στροφή ενός μεγάλου αγώνα δρόμου για την εισαγωγή τους στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Είναι απαραίτητο να επιστρέψουν το συντομότερο δυνατόν στην κανονικότητα τους. Για τις υπόλοιπες τάξεις, ελπίζω το Υπουργείο Παιδείας να έχει εκτιμήσει καλά την κατάσταση και να μην προκύψουν αστοχίες στην υλοποίηση του σχεδιασμού του. Εδώ βέβαια υπάρχει ένα μεγαλύτερο ερώτημα, αξίζει το ρίσκο για τόσες λίγες εκπαιδευτικές μέρες;

-Όσο περνάνε οι μέρες, το οικονομικό σκέλος της κρίσης γίνεται ολοένα και ποιο σημαντικό. Πώς κρίνετε τα κυβερνητικά μέτρα; Ποια είναι η πρόταση της Χαριλάου Τρικούπη;

Εδώ, η κυβέρνηση δεν τα πάει καλά. Έχει αποσπασματικές παρεμβάσεις οι οποίες έρχονται αργοπορημένες και αφού προκύψει το πρόβλημα. Τα ως τώρα σχέδια επανεκκίνησης είναι σε μεγάλο βαθμό ανεφάρμοστα και δημιουργούν ακόμα μεγαλύτερη ανασφάλεια σε μικρομεσαίους και εργαζομένους. Το μεγάλο κενό όμως υπάρχει, πέρα από τα τρέχοντα, στον σχεδιασμό της επόμενης μέρας. Η πρόταση της κυβέρνησης, μέχρι στιγμής, είναι «μια από τα ίδια». ‘Έτσι, απλώς, θα έχουμε μεγαλύτερης έντασης και διάρκειας κρίση και όποια ανάκαμψη θα χτιστεί σε πήλινα πόδια. Πρέπει να βρούμε τους κλάδους στους οποίους είμαστε ανταγωνιστικοί και να επενδύσουμε σε αυτούς.

Για να γίνουν όμως αυτά θα πρέπει να κλείσουμε τους λογαριασμούς που έχουν συσσωρευτεί απο τις δύο συνεχόμενες οικονομικές κρίσεις. Κόκκινα δάνεια, ο «Τειρεσίας», φορολογικά και ασφαλιστικά χρέη οδηγούν τις δημιουργικές δυνάμεις να κυνηγάνε την ουρά τους. Πρέπει να δοθεί η δυνατότητα σε αυτούς τους ανθρώπους για μια νέα καθαρή αρχή, αν δεν γίνει αυτό τα αποτελέσματα της κρίσης θα μας ακολουθούν για πολλά ακόμα χρόνια και θα εμποδίζουν οποιαδήποτε προσπάθεια ανάκαμψης. Και αν τα άλλα είναι δύσκολα ας ανασταλεί ο «Τειρεσίας» τώρα.

-Δεν είναι όμως κάπως «εύκολη» η κριτική που κάνετε στην κυβέρνηση δεδομένων των αυστηρών περιορισμών που επιβάλλει η Γερμανία στην ευρωπαϊκή οικονομική πολιτική;

Η αλήθεια είναι ότι έχουμε μπροστά μας μια μεγάλη ευκαιρία, αλλά και έναν μεγάλο περιορισμό. Η ευκαιρία είναι διάφορα νέα εργαλεία, όπως η χαλάρωση του συμφώνου σταθερότητας, το πρόγραμμα επαναγοράς ομολόγων της ΕΚΤ, το υγειονομικό πακέτο που αποφάσισε το Eurogroup και η προοπτική ενός πακέτου ανάκαμψης που αποφάσισαν οι ηγέτες της Ε.Ε. και απομένει η διαμόρφωση του, μακάρι και ευρωομόλογο.

Και ο περιορισμός είναι οι ιδεολογικές αγκυλώσεις που διακατέχουν την κυβέρνηση. Όλα τα εργαλεία στα οποία αναφέρθηκα προηγουμένως γίνονται χρήσιμα, μόνον εάν είναι ενταγμένα σε ένα συγκεκριμένο πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων. Είναι ο μοναδικός τρόπος ώστε να μπορέσει να πάρει γρήγορα μπροστά η οικονομία μας. Και υπάρχουν πολλές επενδύσεις που περιμένουν εδώ και χρόνια να γίνουν. Έχουμε μια χρυσή ευκαιρία να επενδύσουμε στην μετάβαση μας σε μια περιβαλλοντικά φιλική οικονομία. Η μετάβαση αυτή θα δημιουργήσει χιλιάδες νέες θέσεις εργασίας και νέες επενδυτικές ευκαιρίες σε πρώτη φάση ενώ θα οδηγήσει σε μια πιο βιώσιμη πιο έτοιμη οικονομία.

-Ο Δημήτρης Ρέππας δήλωσε ότι ο διάλογος ΣΥΡΙΖΑ-ΚΙΝΑΛ θα είναι κάποια στιγμή αναπόφευκτος. Συμφωνείτε με αυτήν την εκτίμηση;

Έχουμε ένα παράδοξο στη χώρα μας. Από τη μία έχουμε ένα κόμμα, το Κίνημα Αλλαγής, που εκπροσωπεί τη δημοκρατική παράταξη και από την άλλη, μέρος της εκλογικής βάσης αυτής της παράταξης, τα τελευταία χρόνια να στεγάζεται εκλογικά στον ΣΥΡΙΖΑ. Αυτό το παράδοξο είναι «βούτυρο στο ψωμί» της άλλης πλευράς. Οι προσπάθειες που έχουν γίνει μέχρι σήμερα για την αντιμετώπιση αυτού του παράδοξου, έχουν αποδειχτεί ατελέσφορες και, πολλές φορές, δημιούργησαν ακόμα μεγαλύτερα προβλήματα. Χαρακτηριστικά τέτοια παραδείγματα: η προσπάθεια, πριν τις Ευρωεκλογές, του ΣΥΡΙΖΑ να «τελειώσει» το Κίνημα Αλλαγής με συνεχείς επιθέσεις (αφήνοντας στο απυρόβλητο τη Νέα Δημοκρατία) και με «μεταγραφές» στελεχών. Η προσπάθεια του Κινήματος Αλλαγής να ξανασυνδεθεί με την εκλογική του βάση στις εκλογές του Ιουλίου που δεν είχε τα επιθυμητά αποτελέσματα. Η πρόθεση μετάλλαξης του ΣΥΡΙΖΑ από «ριζοσπαστική αριστερά» σε «κεντροαριστερά», κάτι που μοιάζει να θέλει ένα μέρος του μόνο και αυτό… μέρα παρά μέρα.

Όλα αυτά όμως πρέπει να τελειώνουν. Περισσότερο και από ένα ή περισσότερα mea culpa, χρειαζόμαστε όραμα και ένα σχέδιο για το μέλλον. Μόνον έτσι η δημοκρατική παράταξη μπορεί να ξαναβρεί το δρόμο της, να ξανασυνδεθεί με τη κοινωνική της βάση. Αυτή, ναι, μπορεί να είναι βάση για πολιτικό διάλογο ουσίας. Με τον λαϊκό παράγοντα συμμέτοχο, φυσικά!

Μπορείτε να δείτε τη συνέντευξη και εδώ

Μπορείτε να δείτε τις υπόλοιπες παρεμβάσεις μου εδώ

Ευρωομόλογο: κλειδί για μια βιώσιμη οικονομία

Ευρωομόλογο: κλειδί για μια βιώσιμη οικονομία

(Άρθρο μου στο insider.gr)

Μείναμε σπίτι και σώσαμε ζωές. Κερδίσαμε το δικαίωμα να σκεφθούμε το «μετά». Αυτό αφορά, πριν απ’ όλα ίσως, την οικονομία και την κρίση που την μαστίζει. Η οικονομία των χωρών της Ευρώπης, έχοντας βρεθεί στο επίκεντρο της πανδημίας έχει δεχτεί ισχυρό πλήγμα. Και, κάπως έτσι, βρισκόμαστε σε γνώριμο σταυροδρόμι: θα τιμήσουμε τις αρχές της συνεννόησης, συνεργασίας και ενότητας που γέννησαν την Ευρωπαϊκή Ένωση ή θα κυλήσουμε πίσω στις εποχές των συγκρούσεων;

Εδώ και δέκα χρόνια οι οικονομίες της ευρωζώνης βρέθηκαν απέναντι σε μια κρίση χρέους την οποία δε απέτρεψε ούτε η «λιτότητα», ούτε η «λογιστική». Ενώ, την ίδια στιγμή, η άτεγκτη επιβολή τους είχε ως αποτέλεσμα η ευρωζώνη να χάσει έδαφος στον παγκόσμιο ανταγωνισμό. Αυτός ο, δήθεν ακαταμάχητος ρεαλισμός των αριθμών, είχε αρνητικά αποτελέσματα και σε άλλα πεδία: πολλαπλασίασε το «δημοκρατικό έλλειμμα» της Ένωσης και αποδυνάμωσε την, ήδη λειψή, «αλληλεγγύη». Ο δρόμος αυτός έχει αποδειχθεί ολισθηρός, έχει κλονίσει τα θεμέλια της ευρωπαϊκής ενοποίησης και έχει βάλει σε επισφάλεια το μέλλον της.

Είναι η κατάλληλη στιγμή να δούμε τα πράγματα από μια άλλη σκοπιά. Πρώτο βήμα η τιθάσευση ενός δημόσιου χρέους που μεγαλώνει ξανά, με έκδοση Ευρωομολόγου. Το οποίο θα σταθεροποιούσε την οικονομία της ευρωζώνης και θα άνοιγε παράθυρο σε κεφάλαια για νέες επενδύσεις, θέσεις εργασίας, τελικά, οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη! Με την αξιοποίηση ανταγωνιστικών πλεονεκτημάτων όχι μόνο κάθε μέλους ξεχωριστά, αλλά και της ένωσης σαν σύνολό. Μια απόφαση που θα σηματοδοτούσε αποφασιστικότητα και εμπιστοσύνη στο κοινό μας μέλλον. Μια απάντηση στον φόβο και την αβεβαιότητα που «κλείνει» άλλες χώρες στα του οίκου τους. Μια πορεία ανάκτησης κεντρικού ρόλου στην νέα πραγματικότητα που διαμορφώνεται στην μετά-κορονοϊό περίοδο.

Τα κεφάλαια που απελευθερώνει το ευρωομόλογο είναι η μια όψη του νομίσματος. Η άλλη του όψη είναι η τοποθέτηση των κεφαλαίων αυτών. Που επενδύονται, από ποιους φορείς και πως κατανέμονται οι αποδόσεις τους. Η εμπειρία αντιμετώπισης της χρηματοπιστωτικής κρίσης, με προγράμματα ποσοτικής χαλάρωσης, είναι πολύτιμη. Θα ήταν αδιανόητο τα ευρωομόλογα να είναι ρευστότητα για την συντήρηση ενός συστήματος με δομικές ατέλειες. Δεν ψάχνουμε να ρίξουμε πάλι οινόπνευμα στη φωτιά ελπίζοντας ότι έτσι θα σβήσει. Θέλουμε να ξαναβάλουμε μπροστά μια μηχανή με ζημιά και ψάχνουμε για εργαλεία επιδιόρθωσης.

Το καλό είναι ότι οι περισσότεροι έχουν συνειδητοποιήσει ότι σε μια τέτοια διαδικασία, ο ρόλος των δημόσιων επενδύσεων είναι καθοριστικός. Επενδύσεις με παραγωγικό περιεχόμενο ώστε η ανάπτυξη να είναι διατηρήσιμη, να αντιμετωπίζει την κλιματική αλλαγή, να δίνει πρόσβαση στην πληροφορία σε όλους, να βάζει τις βάσεις για την προσαρμογή μας στα δεδομένα της 4ης βιομηχανικής επανάστασης. Με τα οφέλη να κατανέμονται δίκαια, ώστε να μπει ένα τέλος στις πρωτοφανείς ανισότητες. Η πορεία αυτή πρέπει φυσικά να είναι απαλλαγμένη από πελατειακές σχέσεις που στέλνουν τελικά δημόσιο χρήμα σε τσέπες επιτήδειων ή ημετέρων.

Έχουμε την ευκαιρία να κάνουμε επιλογές που θα προσδιορίσουν τις συνθήκες της ζωής μας για τα επόμενα, πολλά, χρόνια. Επιλογές με το βλέμμα στο μέλλον και όχι στο παρελθόν. Δεν έχουμε το δικαίωμα να αφήσουμε την ευκαιρία αυτή να πάει χαμένη!

Μπορείτε να δείτε τις υπόλοιπες παρεμβάσεις μου εδώ

Το αύριο της πανδημίας

Το αύριο της πανδημίας

(Άρθρο μου στα “ΝΕΑ”)

Κρίση υγειονομική πριν απ’ όλα, με ανυπολόγιστες όμως, μέχρι στιγμής, επιπτώσεις οικονομικές, κοινωνικές και δημοκρατικές. Όπως σε κάθε «τέλεια κρίση», ο χρόνος διαστέλλεται και ο χώρος συστέλλεται: σε χρόνο μηδέν, ο ιός που εμφανίστηκε στην Γιουχάν έγινε πανδημία που απειλεί τις ζωές των ανθρώπων στο Μιλάνο, την Νέα Υόρκη, την Χαράρε. Πρώτη αντίδραση το κλείσιμο στα σπίτια, να διαφυλάξουμε την υγεία, την δική μας και των πιο κοντινών μας ανθρώπων, αλλά και με αγωνία για το αύριο. Οι εκτιμήσεις μας για τα μελλούμενα ποικίλλουν, διαισθανόμαστε όμως, ότι η επόμενη μέρα θα είναι διαφορετική από την προηγούμενη. Με το ερώτημα αν αυτή η νέα πραγματικότητα θα είναι καλύτερη από αυτή που είχαμε πριν κλειστούμε μέσα ή όχι.

Η αλήθεια είναι ότι, ενώ, πράγματι, ο κορονοϊός είναι το πρόβλημα το οποίο μας έχει επηρεάσει περισσότερο από οποιοδήποτε άλλο, δεν είναι το μόνο. Την επομένη ημέρα θα συνεχίσουν να μας απειλούν η κλιματική αλλαγή, τα πυρηνικά όπλα και οι, όλο και μεγαλύτερες, ανισότητες. Είναι επιτακτική ανάγκη το αύριο της πανδημίας να μας βρει με απαντήσεις. Το αύριο της «τέλειας κρίσης» δίνει την ευκαιρία μιας νέας «κανονικότητας».

Το αύριο που θέλουμε πρέπει να διαθέτει πολιτική θωράκιση. Η επιθυμητή επόμενη ημέρα δεν μπορεί να είναι τόσο άνιση ώστε να επιτρέπει την κεφαλαιοποίηση της λαϊκής δυσαρέσκειας από τυχοδιώκτες. Φεύγοντας από την ζωή μας ο ιός πρέπει να πάρει μαζί του και όσους, σε πείσμα των επιστημονικών δεδομένων, καλλιέργησαν μια πλαστή εικόνα «αλλότριου προβλήματος» και δοκίμασαν την διαχείρισή του κλείνοντας σύνορα, κατασκευάζοντας εχθρούς, στερώντας μέχρι υγειονομικό υλικό από συνανθρώπους με μεγαλύτερη ανάγκη. Η πανδημία όμως, όπως και κάθε οικουμενικό πρόβλημα δεν γνωρίζει σύνορα, εικονικούς εχθρούς και προνομιούχους. Η κρίση δεν επιδέχεται διαχείριση. Επιβάλλει την αναμέτρηση μαζί της, μέχρι το τελικό ξεπέρασμά της.

Λήξη της κατάστασης συναγερμού, σημαίνει λήξη όχι μόνο της υγειονομικής, αλλά και της κοινωνικής νοσηρότητας. Καλές υπηρεσίες υγείας και εκπαίδευσης όχι μόνο για όσους μπορούν να τις αγοράσουν πληρώσουν και «δίχτυ στήριξης» για όσους δεν αδυνατούν να επιβιώσουν με αξιοπρέπεια είναι απολύτως απαραίτητα την επαύριο της πανδημίας.

Και βέβαια, θα έχουμε αφήσει την κρίση οριστικά πίσω μας, μόνον εάν καταργηθούν οι εκπτώσεις στις δημοκρατικές μας αξίες. Εάν στοιχεία όπως η ισονομία, η ισοπολιτεία και η ισηγορία εξακολουθήσουν να φαλκιδεύονται, αργά ή γρήγορα, η επόμενη «κατάσταση πολιορκίας» θα χτυπήσει την πόρτα μας. Οι κανόνες δικαίου θα δώσουν, για μια ακόμα φορά, τη θέση τους στο «δίκαιο του ισχυρότερου».
Ασφαλώς έκτακτες περιστάσεις επέβαλλαν έκτακτα μέτρα. Όποτε με το καλό η δοκιμασία που ζούμε φτάσει στο τέλος της, καλό θα είναι η νέα «κανονικότητά» μας να εμπεριέχει και τις ρήτρες αποφυγής εμφάνισης της επόμενης κρίσης. Και εδώ βρίσκεται η διαχωριστική μας γραμμή με όσους βολεύονται με «μια από τα ίδια» ή συμβιβάζονται με την ανοχή απέναντι σ΄ αυτά «τα ίδια».

Αυτός ο δρόμος μοιάζει ίσως πιο απαιτητικός, στην πραγματικότητα όμως είναι ο μόνος που ενσωματώνει τις προϋποθέσεις που επισήμανα εξ αρχής. Καλούμαστε απλώς να επιλέξουμε το μέλλον που θέλουμε. Και αυτό το δικαίωμά μας δεν πρέπει να το εκχωρήσουμε σε κανέναν άλλο. Αλλιώς θα έχουμε αποδεχτεί να μείνουμε κλεισμένοι στα σπίτια μας για πάντα!

Μπορείτε να δείτε τις υπόλοιπες παρεμβάσεις μου εδώ

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ